३१ जेष्ठ २०७८, सोमबार ०९:४३ by Baal Udaya 0 Comments

सरकार, स्कुल र भर्चुअल कक्षाबाट बेखबर बालबालिकाको नाममा

नरेन्द्रकुमार नगरकोटी

प्रविधिको घाम नपुगेको ठाउँबाट
सोलुकी तेजिना बस्नेतले लकडाउन अनुभूति लेखिन् । स्कुलको नेपाली कापीमा डटपेनले । उनलाई यो कुरा अरुमाझ सुनाउन मन लाग्यो । तर उनको पहुँचमा इन्टरनेट छैन, मिडिया छैन । उनलाई सहायता गर्नसक्नेहरु सम्पर्कमा छैनन् । उनीसँग फोन छ, कुनै समय उनलाई फोन गर्ने काठमाडौं बस्ने एक मिडियाकर्मीलाई कल ब्याक गरिन् । भनिन्, ‘सर मैले एउटा लेख लेखेको छु । हजुरलाई पठाउन चाहन्छु ।’
यताबाट प्रश्न गयो, ‘हजुर तपाईंको फेसबुक आइडी छ ?’
तेजिना फेसबुक चलाउँदिनन् । उनी आफ्नो फेसबुक चलाउने उमेर नपुगेको बताउँछिन् । बल्लतल्ल कुराकानीसम्म गर्न मिल्ने टेलिकमको नेटकर्वबाट उनकोमा यो सम्भव छैन पनि ।
आफ्नो कुरा तेजिनाले भनिन् र तत्काल उनले सम्झिन्, ‘दाइ घरमा हुनुहुन्छ । उहाँको भाइबर छ । त्यसबाट सजिलो हुन्छ होला ।’ इमेल गर्ने विषयमा उनी जान्दछिन् या जान्दिनन् ? प्रश्नमै सीमित छ ।
‘सर हजुरको भाइबर छ ?’ तेजिनाले प्रश्न गरिन् ।
यताबाट भाइबर नभएको जानकारी गयो ।
पक्कै पनि उनको मुहारमा अँध्यारो छायो होला ।
कथाले २ दिन समय बिताएपछि एउटा फेसबुक आइडीबाट उनको तीन पाना हस्ताक्षरको फोटो आयो काठमाडौं । अब काठमाडौं त्यहाँ कसरी पुग्छ ? उनको लेखन काठमाडौं कसरी कुन दुक्खले आइपुग्यो ? यी प्रश्नका मर्मस्पर्शी कथा तपाईं आफै अनुमान लगाउँनुहोला ।


स्वअध्ययन एक विकल्प

हेटौंकाकी नलिना बानियाँ एसईई परीक्षा २०७७ मा सहभागी हुन तयार थिइन् । कोरोना संक्रमणका कारण नेपाल सरकारले लकडाउन घोषणा गर्नु अगावै सो परीक्षा स्थगित भयो । परीक्षा कहिले सञ्चालन हुन्छ ? यस प्रश्नको जवाफ कसैसँग थिएन । त्यसै सन्दर्भमा नलिनाको विचार यस्तो थियोः
अनलाइन कक्षा व्यवस्थापन सबैले गर्न सक्छन् या सक्दैनन् भन्ने पक्ष महत्वपूर्ण हो । इन्टरनेट हैन कतिपय ठाउँमा विजुलीको समस्या छ ।
लकडाउनमा घरमै बसेर पनि धेरै कुरा सिक्न सकिन्छ । विभिन्न किताब पढ्न सकिन्छ । यसलाई अवसरको रुपमा लिएर ज्ञानको धरातल फराकिलो बनाउन सकिन्छ । नेपालजस्तो विकासशील देशलाई भने अझै समस्या छ । घरघरमा सरकारले खाद्यान्न पु¥याउन सक्दैन । जनता भोकै मर्ने समस्या हुनसक्छ । राष्ट्रियताको भजन गाएर मात्र राष्ट्रभक्त बन्न खोज्ने नेतृत्व भयो भने जनतालाई मार्न सक्छन् ।
विभिन्न किताब पढ्छु । एसईईको नमुना प्रश्नहरु अभ्यास गर्छु, यूट्युब हेरेर । हामी एसईई परीक्षार्थी भएको हुँदा अनलाइन कक्षा भएको छैन । नहोस् पनि भन्छु म त । कोरोना कहर छिट्टै हटोस् यो तनाव भन्दा त । त्यै नि अनलाइनमा प्रभावकारी नै हुन्न ।
कक्षामा प्रत्यक्ष रुपमा सिक्दा त कठिन हुन्थ्यो, ‘प्राक्टिकल्ली’ सिक्नुपर्ने कतिपय विषय ‘लेक्चर’ दिएर सबैले बुझिन्न नि ।
विभिन्न टेलिभिजन च्यानलबाट आएका कक्षाहरु पनि मैले एटेन्ड गरेको छु । त्यो पनि इफेक्टिव पाएको छैन मैले चाहिँ । रेडियोमा चाहिँ कहिलेकाहीँ कान जान्छ । भाषाको कारण पनि कतिपय कुरा बुझिन्न । त्यसैले, स्वध्ययन नै एकदम उपयुक्त उपाय हो । केही समस्या आए शिक्षकलाई सोध्ने वातावरण बन्यो भने राम्रो हुन्छ । अनलाइनबाट उत्कृष्ट सामाग्री खोजेर स्वअध्ययन गर्ने नै राम्रो हो भन्ने लाग्छ मलाई चाहिँ ।
अन्यौल छ र पनि आनन्दसँग सिकिरहेको छु ।
नलिनाको कुरा यस्तो छ ।
देशमा नलिनाहरु एकदम थोरै छन् ।


अनलाइन कक्षाको कथा
यो भक्तपुरको कथा हो ।
सपना श्रेष्ठको अनलाइन कक्षा सुरु भएको बैशाख १ बाटै हो । सपना र साथीहरु मिलेर कलेजलाई भनेपछि मात्र कक्षा व्यवस्थापन भएको हो । विश्वविद्यालयले त पछि निर्णय गरेको थियो । विश्वविद्यालयले विद्यार्थीको नेतृत्व लिन सक्दैन भन्ने यहीँबाट प्रष्ट देखिन्छ ।
अनलाइन कक्षाको आफ्नै दुःखद कथा छ । सपना कथा सुनाउँछिन्ः
कक्षा सञ्चालन भइरहँदा बत्तिको लाइन नै जान्छ । बिच्चबिच्चमा कक्षामा पुग्दा के विषयमा कक्षा चलिरहको हो भन्ने नै अन्यौल हुन्छ ।
यता अनलाइन कक्षा सुरु हुन्छ उता भान्छामा काम गर्न ढिला हुन्छ । अर्को के काम वितिरा हुन्छ । घरमा बसेसी केही न केही कामको अपेक्षा सबैबाट हुन्छ । आफूलाई पनि जिम्मेवारी बोध हुन्छ । घरबाट अनलाइन कक्षा सकिने काम होइन । फेरि घरबाहिरको आवाज र घरभित्रकै कुराकानीले पनि ध्यान दिएर अध्ययन गर्न पाइन्न ।
मलाई अनलाइन कक्षा प्रभावकारी हुन्छ भन्नेमा विश्वास लाग्न छाडेको छ । प्रत्यक्ष कक्षामा हुँदा त ध्यानपूर्वक विषयमा केन्द्रित हुन समस्या हुन्थ्यो । घरमा त ध्यान भङ्ग गर्न धेरै तत्व सक्रिय रहन्छन् ।
अनलाइन कक्षामा बसिरहँदा घरकै सदस्यले टिकटक बनाइरहेको देखेका छौं । खाजा ल्याइदिने, खाना खान बोलाउने यस्तो पनि पाइएको छ ।
भाइबहिनीका स्कुलले भने एसईई लक्षित अनलाइन कक्षा मात्र सञ्चालन गरेको छ । अन्य कक्षा बारे केही प्रयास गरेको जानकारी छैन ।
‘मेरो परीक्षा आएको छ र मैले पढ्नु ? मलाई पढ्नै मन लाग्दैन । एक्जाम आएसी मात्र पढ्ने हो । अहिले त बल्ल स्कुलको क्लास सकिएको छ । आनन्दले बस्न दिनूस् न हामीलाई ।’ कोर्सबाहेकको किताब पढ्न सुझाउँदा भाइबहिनीले त यसो भने ।
उनीहरु आफ्ना साथीहरुलाई मिस् गर्छन् । साथीहरुसँगको पल विर्सन्नन् तर पढाइ र अध्ययन भन्ने कुरामा मन गएको पाइन्न ।
किताबप्रतिको प्रेमलाई कसरी ध्वस्त पारिदिएका छौं हामीले पढाइको बोझ थोपरेर । त्यसको एक दृष्टान्त हो यो ।
भइरहेको यस्तो छ भने, अनलाइन कक्षाको सपना पनि देख्न नपाउनेहरुको कथा कस्तो छ त ?

अनलाइन कक्षाको सपना पनि देख्न नपाउनेहरुको कथा
अनलाइन कक्षा नभएका ठाउँमा न शिक्षकहरुलाई केही सुचना वा जानकारी छ न बालबालिकाको बारेमा कसैको चासो चिन्ता । मौनता छ यस विषयमा ।
घरको जिम्मेवारी र परिवारको विषयमा भाइबहिनीले सिक्न पाएका छन् भनेर सकारात्मक देखिनुभएको छ सोलुखुम्बुको सोताङ्मा शिक्षण जीवनमा रमाइरहनुभएका शिक्षक तुलसा बस्नेतः
अनलाइन वा दूर कक्षा कुनै पनि सम्भव छैन । सञ्चालन अभ्यास भएको पनि कतै पाइँदैन ।
गाउँका बालबालिकासँग भेटेर कुरा गर्छु । घरमा के काम गछौं ? कत्तिको पढ्छौ अचेल ? भनेर प्रश्न गर्छु । उनीहरु भन्छन्, नयाँ किताब छैन के पढ्नु ।
उनीहरुले खोजेको नयाँ किताब भनेको नयाँ शैक्षिक सत्रमा पाइने सरकारी पाठ्यपुस्तक हो । किताब पाएको भए पढ्ने थियौं भनेर अभिलाषा प्रकट गर्ने यीनै बालबालिकालाई हैन त हामीले केटाकेटी पढ्नै छाडे भनेर आरोप लगाएको ? उनीहरुलाई नयाँपनको खोजी छ ।
अनलाइन कक्षाबारे सोच्ने अवस्था यस्तै भुगोलमा धेरैतिर छैन ।
गाउँघरमा समय व्यवस्थापन गर्न पनि मुस्किल छ । घरमा धेरै काम गर्नुपर्ने हुन्छ बालबालिकाले पनि । काममा नै व्यस्त हुन्छन् सबै जना । गाइवस्तु खेतीपाती । अभिभावकले पनि समय मिलाइदिन सहजीकरण गर्नुहुन्न । बुझ्नुहुनेले पनि समय तालिका मिलाउन नै सक्दैनन् गाउँमा । त्यसो त स्कुले पढाइका लागि चासो पनि दिनुहुन्न । चासो दिनेले सक्नुहुन्न पनि, आर्थिक अवस्था र प्राविधिक स्रोत एवम् ज्ञानमा पछि परेका कारण ।
आज त घरमा बस्ने भए, घरको काम गर्छन् भन्ने नै सोच सत्य छ यताका लागि । स्कुल बिदा हुँदा हाम्रै बुबा आमा पनि खुसी हुनुहुन्छ, आज चाहिँ काम गर्छन् भनेर । उहाँहरु नै प्रतिनिधि त हुनुहुन्छ ।
बजारतिरका बालबालिका भने खेलेर दिन कटाउँछन । किसानका छोराछोरीलाई नै हो अधिक कठिनाइ चाहिँ ।
बजार आसपासमा र घरमा टेलिभिजन हुनेले मात्र केही सुविधा लिएका हुनसक्छन् । एसईईको लागि मात्र हो त्यो पनि । प्रभाव कति छ भन्ने कुराको प्रमाण यही हो । कसैलाई थाहा पत्तोसम्म छैन ।
कत्तिको घरमा टिभी हुन्न । फोन हुन्न । फोन नटिप्ने, बल्लबल्ल टिप्ने भुभाग धेरैतिर छ । मोबाइलबाट नेट चलाउन अत्यधिक खर्चिलो हुन्छ । त्यै पनि चल्दैन, बफरिङ भइरहन्छ ।
नेपाल टेलिकमले स्कुलमा जडान गरिदिएको नेट आजसम्म चलेको छैन । एक दुइ घरले पनि जडान गरेको, अलिअलि मात्र चलेको जानकारी आएको छ । निजी केही कम्पनीले जडान गरिदिने नेट धान्न सकिन्न ।
स्कुल कुन दिनदेखि खुल्छ मिस ? यो अनुत्तरित प्रश्न सुन्छु । निरास छन् उनीहरु, उनीहरुसँगै म पनि अन्यौलमा छु ।
काम गर्छन्, खेल्छन्, जङ्गल डुल्छन् । एउटा अन्यौल बाँचिरहेछन् उनीहरु । अनिश्चित छ भविष्य, केपछि के गर्ने भन्ने नै भएन । सिकेका कुरा पनि भुल्ने हुन् कि ?
खेतीकिसानीमा खटेका छन् किसानका छोराछोरी चाहिँ । औपचारिक मान्यता नहुने ज्ञान, सीप हासिल गरिरहेका छन् । कामबाट नै हो सिक्ने, केही न केही त जरुर सिकेका हुन्छन् नि ।
केटाकेटीलाई स्कुल रमाइलो लाग्छ । घरमा मात्र बसिरहँदा दिक्क मान्छन् । उनीहरु साथीभाइसँग रमाउँन चाहन्छन् । खेल्न पाइन्छ स्कुलमा । सफा चिटिक्क बनेर पढ्न सिक्न जान पाइन्छ स्कुलमा । समुहमा बसेर सिक्न मज्जा हुन्छ । पढ्न मात्र स्कुल जाने होइनन् नि ।
स्कुल जानु हाम्रा लागि पनि रुचिपूर्ण नै हुन्छ नि ।
स्कुल चलेको दिनमा काम गर्न, खेल्न, पढ्न सबै कामको समय तालिकाले काम गर्छ । अचेल समयतालिका मिलेको पाइँदैन ।
घरजत्तिकै स्कुल जीवन पनि प्यारो लाग्छ र त उनीहरु दिनहुँ स्कुल आउँछन् । केही बाध्यात्मक र बाधाहरुको कुरा यहाँ नगरौं ।
अब स्कुल र निरन्तरको औपचारिक शिक्षामा आकर्षण गराउन समय लाग्नेछ ।


आफ्नै धूनमा स्कुले बालबालिका
काठमाडौबाट नजिकै सिन्धुलीका बालबालिकाहरु आफ्नै धूनमा छन् ।
सिन्धुलीकै शिक्षक सरस्वती श्रेष्ठले अनुभूत गर्नुभएको बालबालिकाको धून यस्तो छः
यता कतिपय भागमा घाम नलागेसम्म एन्टिसीको नेटवर्क हुँदैन । कतिपय बाआमालाई मोबाइल पनि चलाउन आउँदैन । धेरै अभिभावकको आर्थिक अवस्था कमजोर छ । केटाकेटीहरु स्कुल जान नपर्दा उस्तो दुःखी छैनन् ।
दिनभरि खेल्न पाउँछन्, यसमै रमाइरहेका छन् ।
टिभी त कसले हेर्नु र ? सिनेमा हेर्ने, खेल्न दगुर्न जाने यस्तैमा मस्त छन् उनीहरु ।
अनलाइन कक्षा व्यवस्थापन गर्न चाहे पनि सबैका लागि सम्भव नै छैन । कतिपयलाई स्कुल खुल्नु नै शिक्षाको एकमात्र ढुक्क अवस्था हो । आफुहरुको संलग्नता शिक्षामा आवश्यक नठान्ने मानसिकता पनि एउटा कारक छ । लोडसेडिङ्को समस्या हटे पनि बत्ती जाने समस्या हटेको छैन ।
अनलाइन कक्षाका लागि मोबाइल फोनसम्म नबोक्ने अभिभावकका लागि सोच्नुपर्दैन ?
एसईई दिने केटाकेटीहरु जाँच दिनु नि परेन भनेर ढुक्क छन् ।
प्रायः केटाकेटी चाहिँ सिमी टिप्ने, मकै गोड्ने, बाख्रा चराउन जाने काम गरिरहेका छन् । घरका अरु काम पनि गर्छन् । केही चाहिँ खाने बस्नेमै बरालिएका छन् ।
फेसबुकमा जोडिएकाहरु भन्छन्, ‘बस्ने खाने अनि कहिलेकाहीँ यसो किताब पनि हेरिन्छ । स्कुल नखुल्दा दिक्क लागेको छ । स्कुल खुल्ने दिन पर्खिराछु, स्कुल जान आतुर छु म ।’ संगिताको कुरा हो यो ।
अजिता भन्छिन्, ‘नराम्रो फिल भइराछ । घरमा बस्यो, घरकै काम ग¥यो । कहिले घाँस काट्न जान्छु । यस्तै छ ।’
प्रतिमा चाहिँ खासै काम गर्दिनन् । स्कुल नखुल्दाको नमज्जा मात्र छ उनलाई ।
अनिशाको भाइ पूराना किताबहरु पढ्छन् । नयाँ किताब पनि आइपुगेको छ । अभ्यास गर्दै गराउँदै छन् । अनिशा पनि पढ्ने र नजिकिएको स्थगित परीक्षा तयारी गदैछिन् ।
राजीन भने खेतमा खटेका छन् । भन्छन्, ‘तरकारी फलाउन थालिसकेको छु । स्कुल नखुल्दा रमाइलो भएको छ । खेतीपातीले व्यस्त बनाएको छ ।’
यूनिशले न केही काम गरेका छन् न केही सिकेका नै । ‘स्कुल खुले रमाइलो हुन्थ्यो’, उनलाई यत्ति थाहा छ । साथीहरुलाई मिस गर्दैछन् । उनी भन्छन् ‘मुभि हेर्दै मोबाइल चलाउँदै यत्तिकै बस्छु दिन वित्छ ।’


प्रयत्न कस्तो छ त ?
एकजना प्रधानाध्यापक रेडियोमा बोलिरहेको पाएँ । आफ्नो विषयमा बालबालिकाका लागि । रेडियो कक्षा थियो त्यो ।
एक दिन फेसबुक मेसेन्जरमा सोधेँ, तपाईंको स्कुल र पालिकाको योजना के छ अनलाइन कक्षा र दूर शिक्षा बारे ?
उनले जवाफमा लेखे, ‘हामी बालबालिका र अभिभावकसँग सम्पर्कमा रहने प्रयासमा छौं । फोन नै अहिलेको उपयुक्त माध्यम हो । हामीले पाठ्यपुस्तक लिइसकेका छौं, लकडाउनको मान्यता उल्लंघन नगर्ने गरी वितरण गर्दैछौं । एस्ईईमा सहभागी हुन तयारी गरिरहेका केटाकेटीका लागि विषयगत रुपमा मेसेन्जर ग्रुप बनाएर सहजीकरण गरिरहेका छौं ।’ (हालै सरकारले एसईई परीक्षा सञ्चालन नहुने निर्णय गरेको छ ।)
पालिकाले केही ठोस योजना गरिरहेको होला भन्ने पनि उहाँलाई लागेको रहेछ ।
फेसबुक मेसेन्जर ग्रुप बनाएर कक्षा सञ्चालन गर्न खोज्दा भोगेका केही दुःख सामाजिक सञ्जालमा पोखिएपछि साक्षी भावले मैले पनि पढेको थिएँ । अनि सरलाई सोधेँ, ‘मेसेन्जर ग्रुपबाट सबैसँग सहज सम्पर्क सम्भव भएको छ त सर ?’
४ जना विद्यार्थी सम्पर्कमा नभएको जानकारी आयो । ‘किन होला ?’ मैले सोधेँ ।
‘सम्पर्कमा आउन सम्भव हुने डिभाइस छैन होला उनीहरुसँग ।’ यस्तो उत्तर सुनेँ मैले ।
के यस्तो पनि सहजै स्वीकार्न मिल्छ ? केही केटाकेटी बञ्चित हुँदा पनि नियमित कक्षा सञ्चालन भएकोमा गर्व गर्न सकिएला त ? के यो अन्याय होइन ?

twitter: @nk_nagarkoti

३१ जेष्ठ २०७८, सोमबार ०९:१८ by Baal Udaya 0 Comments

प्रकाशकीय

बाल उदयको पहिलो अंक तपाईंको हातमा छ ।

सिकाइ संस्कृति विकासका लागि बालपत्रिका भन्ने मूल मर्म आत्मसात गदै यो प्रकाशन भएको हो । ८ देखि १६ वर्षसम्मका साथीहरुसँगै काम गर्ने हाम्रो मनसाय छ । काम गर्नु भनेको अनुभव हासिल गर्नु हो । अनुभवी हुनु भनेको नै केही नयाँ कुरा सिक्नु हो । सिक्ने र सिकाउने अभियान चलाउनु नै हाम्रो उद्देश्य हो ।

साथीहरु, तपाईंहरुको अनुभव सुन्ने र सुनाउने एउटा मञ्च हो ‘बाल उदय’ । आफ्ना अनुभव अरुका लागि र स्वयम्कै लागि पनि उपयोगी हुन्छ । बाल उदय पढ्दा बालबालिकाका कुरा सुन्न पाइन्छ भन्ने होस् । यसर्थ साथीहरुको भरपूर सहभागिता होस् भन्ने पक्षमा हाम्रो जोड छ । हामी भन्छौं, अनुभव गरौं र सिकौं ।

भन्छौं, सुनौं सुनाऔं । पढौं पढाऔं । लेखौं लेखाऔं । किताबहरु पढौं । चित्र बनाऔं । गीत कविता कथा लेखौं । अनुभव लेखौं । नाटक प्रदर्शन गरौं । फिल्म पनि हेरौं । सामाजिक काम गरौं । घरको काममा सहयोग गरौं । आफैं गर्न सकिने आफ्ना काम आफैं गरौं । काम गरेर हामी साना हुँदैनौं । कामले सानो ठूलो पनि हुने होइन । कामले त अनुभव गर्ने र सिक्ने अवसर दिन्छ ।

हरेक अंकमा हामी एक जना बालप्रतिभाको कथा लेख्छौं । प्रेरणादायी कथाहरू छाप्छौं । अभिभावक र छोराछोरी मिलेर गरिएका सामाजिक हितका योजना खोजेर त्यस्तो कार्य गर्नगराउन प्रोत्साहन दिने प्रयास गर्छौं । बालबालिकाका मनपर्ने र मननपर्ने कुरा के हो र किन हो भन्ने कुरा राख्छौं । बालविचारलाई विशेष स्थान दिन्छौं । बालअधिकारका पक्षमा काम गरिरहेका बालबालिकासँग कुराकानी गर्छौं ।

महिना विशेष रुपमा मनाइने स्थानीय चाडपर्व, स्थानीय प्रविधि, नेपाली जनजीवन, हाम्रै संस्कृति बारे बालबालिकाका अनुभव हरेक अंकमा समेट्छौं । बालबालिका साथीहरुले पढ्नुपर्ने किताब, हेर्नुपर्ने फिल्म, गर्नुपर्ने प्रयोग, आफैंले गर्नुपर्ने काम बारे सामग्री प्रस्तुत गर्छौं । बालबालिकाले रचना गरेका कथा, कविता, निबन्ध, नाटक, चित्र, फोटो आदि नियमित रुपमा प्रकाशन गर्छौं ।

बालबालिकाको क्षेत्रमा योगदान पु¥याएका संघसंस्था, स्थानीय सरकार र स्कूलहरुसँग सहकार्य गरी बालबालिकालाई प्रत्यक्ष हित हुने गरी काम गर्ने हाम्रो उद्देश्य छ । बालबालिकाको प्रत्यक्ष सहभागितामा सिर्जनात्मक सीप विकास कार्यशालाहरु सञ्चालन गर्नेछौं । बालबालिकाका लागि कार्यक्रम लिएर स्कूलस्कूलमा जानेछौं । सिकाइ अभियान लिएर बाल उदयको टोली जिल्लाजिल्लामा पुग्नेछ । बालबालिकासँग भएका ताजा सपना, विकासको परिकल्पना र सिर्जना खोज्ने हाम्रो अभिलाषा छ ।

यस पत्रिकामा कुनै पनि प्रतियोगितात्मक स्तम्भ छैन । कुनै पनि काम अरुलाई जित्नका लागि गर्ने होइन । स्वयम्लाई नै पहिलेको भन्दा अब्बल बनाउन सक्नु पो जीत हो । अर्को कुरा, कुनै स्तम्भमा सहभागी हुनुभएका सयौंमध्ये एक दुई जनालाई पुरस्कृत गरेर बाँकी साथीहरुको मेहनतलाई अवमूल्यन गर्न हामीलाई उचित लागेन । बाल उदयमा सहभागी हुन चाहने सबैका लागि बराबर स्थान खाली छ । सबै सहयात्रीलाई उपहारको व्यवस्था गरेका छौं ।

यस पत्रिकामा बालबालिकालाई नकारात्मक असर पुग्ने खालका विज्ञापन प्रकाशन गरिंदैन । त्यसैले पनि पत्रिकाको दीर्घजीवनका लागि पाठकको साथ सहयोग र माया हामीलाई सदैव अपरिहार्य छ । कुनै सुझाव, प्रतिक्रिया भए ढुक्कले लेखी हाम्रो ठेगानामा पठाउनुहोस् । हामी छाप्छौं । केही न केही नयाँ काम गर्नुस् । आफ्नै काम बारे लेख्नुहोस् । यो तपाईंहरूको आफ्नै पत्रिका हो । कुनै दिन तपाईं नै यस पत्रिका प्रकाशनको जिम्मेवार व्यक्ति बन्न पनि सक्नुहुनेछ ।

उत्साहित रुपमा सिर्जना गर्नुहुने बालबालिका साथीहरु, लेखक, शिक्षक, स्तम्भकार, चित्रकार, प्रतिनिधि, कर्मचारी, सदस्य, विज्ञापनदाता र शुभचिन्तक सबैले दर्शाउनुभएको सहयोग र साथका लागि धन्यवाद ज्ञापन गर्दछौं । साथै, बाल उदयको डिजिटल सदस्यताका लागि विशेष अनुरोध गर्दछौं ।

३१ जेष्ठ २०७८, सोमबार ०९:१० by Baal Udaya 0 Comments

सबै बाल किताब अब बाल उदयमा

बालबालिकाको पढाइमा सहयोग चाहिएको छ तर उपाय जुटिरहेको छैन । उमेर, कक्षा र आवश्यकताका आधारमा उपयोगी र उपयुक्त किताबको सेट नै चाहिएको छ तर यसका लागि कहाँ सम्पर्क गर्ने भन्ने दुविधा छ । आफ्नै लागि वा पुस्तकालयका लागि आवश्यक किताब खोज्न बजार जाने समय निकाल्न सकिएन र एकै ठाउँबाट सबै राम्रा किताब पाउँन पनि मुस्किल भयो । हो, यस्तै भइरहेको छ भने अब चिन्ता गर्नुपर्दैन । हामी तपाईंरुको सेवाका लागि तयार भइसकेका छौं ।

हामीले निम्न मान्यताका साथ काम सुरु गरेका छौंः

‘सबै बाल किताब एकै ठाउँबाट
बाल किताब चाहिए बाल उदयबाट’
र,
हामी आफैंले पढेर मात्र किताब सिफारिस गर्छौं ।
अनि,
उमेर, रुचि र आवश्यकताका आधारमा किताब छनौट गर्न हामी निःशुल्क सहजीकरण गरिरहेका छौं ।

स्कूल, पुस्तकालय, अभिभावक र पाठकहरुबाट प्राप्त उत्साजनक प्रतिक्रिया एवम् सेवा गर्ने अवसरले हामीलाई यो कामको सार्थकता बुझाएको छ । हामी निरन्तर यात्रामा छौं ।

बाल उदय मासिक बालपत्रिकाको बाल किताब कार्यक्रम सिकाइ प्रक्रियामा एउटा टेवा हुनसक्नेछ भन्ने विश्वास लिएर आरम्भ गरेका हौं ।

बाल किताब आवश्यक परे तपाईंको सम्पर्क नम्बर दिनुहोला । हाम्रो आधिकारिक व्यक्तिले सम्पर्क गर्नुहुनेछ ।
वा, तुरुन्त फोन गर्नुहोला, हामी तत्काल सेवा दिन तयार छौं ।

०१४२६५१५२ (अफिस)
९८४०१७६४६९ (गोपाल)
९८५१०४९७३५ (नरेन्द्र)

विस्तृत जानकारी एवम् केही थप प्रस्ताव भए इमेल गर्नुहोला ।

[email protected]

[email protected]

(नोटः जुनसुकै उमेर समुहका लागि आवश्यक अंग्रेजी र नेपालीका जुनै पनि किताब हामीसँग उपलब्ध छन् । काठमाडौं उपत्यकामा निःशुल्क होम डेलिभरी हुनेछ भने उपत्यका बाहिरको हकमा कुरियर चार्ज रु. १०० थप लाग्नेछ ।)

३१ जेष्ठ २०७८, सोमबार ०८:५८ by Baal Udaya 0 Comments

बाल उदय एप सार्वजनिक

काठमाडौं/बाल उदय मासिक बालपत्रिका डिजिटल माध्यमबाट पनि प्रकाशन हुने भएको छ । ‘बाल उदय‘ नामक एक अन्तरक्रियात्मक मोबाइल एप्लिकेसनमार्फत बाल उदय पढ्न पाइने भएको हो ।

गत वैशाख ३१ गते शुक्रबार एक भर्चुअल कार्यक्रमका बीच ‘नायिका सुरक्षा पन्तसँग बालबालिकाका कुरा’ शीर्षकमा छलफल कार्यक्रम गर्दै उक्त एप्लिकेसन सार्वजनिक गर्न लागिएको सम्पादक एवम् प्रकाशक नरेन्द्रकुमार नगरकोटीले जानकारी दिए ।

सिकाइ अभियान अन्तरगत स्कूलहरुमा विभिन्न कार्यशालाहरु आयोजना गर्दै अगाडि बढिरहेको बालपत्रिका कोविड १९ को प्रत्यक्ष मारसँगै प्रकाशन रोकिएको थियो । कोविड असरपछि बालकिताबको प्रवर्द्धनमा जोड दिएर अग्रसर भइरहेको बाल उदयको यो डिजिटल यात्रा कोविड १९ कै कारण आवश्यक लागेर पनि थालनी गरिएको तर डिजिटल रुपमा बालबालिकाको क्षेत्रमा केही गर्ने सपना पहिलेदेखिकै भएको सेलएपका सिइओ मनोज भट्टराईले बताए ।

पत्रिका प्रकाशन नहुने होकि भन्ने सवाल उठिरहेको सन्दर्भमा डिजिटल स्वरुपमा पत्रिका पढ्न पाउने अवस्था सिर्जना गर्न बाल उदयले डिजिटल पार्टनर सेलएपसँग लामो समयदेखि निरन्तर काम गरिरहेको थियो ।


एप्लिकेसनमार्फत् बालबालिकाले आफैँ स्वस्थ बन्न, विज्ञान एवम् प्रविधिको क्षेत्रमा अगाडि बढ्न र ज्ञान, चेतना साथै सीप अभिवृद्धि गर्न अवसर पाउनेछन् । नगरकोटी भन्छन्, ‘यो सिक्ने र सिकाउने डिजिटल अभियान हो । तर, प्रिन्ट अभियान पनि रोकिने छैन ।’

यस एप्लिकेसनमा बालबालिकालाई विशेष स्थान दिँदै रोचक, रमाइला, रुचिकर लेखहरु साथै पढ्ने, रमाउने र उपयोगी खेलहरु समावेश गरिएका छन् । हरेक अंकमा समावेश गर्दै आएका बालप्रतिभाको कथा, प्रेरणादायी कथाहरू, बालबालिकाका मनपर्ने र मननपर्ने कुरा, बालविचार, बालबालिकासँग कुराकानी, स्थानीय चाडपर्व, स्थानीय प्रविधि, नेपाली जनजीवन, हाम्रै संस्कृति बारे बालबालिकाका अनुभव, बालबालिका साथीहरुले पढ्नुपर्ने किताब, हेर्नुपर्ने फिल्म, गर्नुपर्ने प्रयोग, आफैंले गर्नुपर्ने काम बारे सामाग्री, कथा, कविता, निबन्ध, नाटक, चित्र, फोटो आदिका साथै थप रोचक, ज्ञानवद्र्धक र उपयोगी फिचरहरु रहेको बताइएको छ ।

बालबालिकाका लागि सिकाइ यात्राको समयसापेक्ष पूरक सामाग्रीका रुपमा आएको डिजिटल बाल उदय बालबालिकाका अनुभव सुन्ने र सुनाउने एउटा मञ्च हुनेछ । एप्लिकेसनबाटै सदस्य बन्न मिल्ने र डिजिटल रुपमै सदस्यता शुल्क तिर्न मिल्ने व्यवस्था पनि गरिएको छ । साथै, किताबहरु अर्डर गर्न मिल्ने र पाठ्यक्रमको उद्देश्य पूरा गर्ने सवालमा पनि एप्लिकेसनमार्फत केही प्रयत्न गरिएको जानकारी दिइएको छ ।

सिकाइ संस्कृति विकासका लागि बाल पत्रिका भन्ने मूल मर्मका साथ ‘बाल उदय’ मासिक बालपत्रिका प्रकाशनमा आएको थियो ।
बाल उदय अब विश्वको जुनसुकै कुनाबाट जतिसुकै बेला पढ्न सकिनेछ । त्यसका लागि बाल उदयको मोबाइल एप्लिकेसन डाउनलोड गर्नुपर्नेछ । एप्लिेकेसन गुगल प्लेस्टोर र एपस्टोर दुवैबाट डाउनलोड गर्न मिल्नेछ ।

<iframe width="560" height="315" src="https://www.youtube.com/embed/r1-B_DRRXNs" title="YouTube video player" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>